Przejdź do treści

Szukaj

Logowanie

Wydruk, pdf

Możliwości finansowania dla nowych firm

Jednym z ważniejszych problemów na etapie podejmowania decyzji o uruchomieniu własnej działalności jest oszacowanie niezbędnych środków finansowych oraz ich zapewnienie.
Śródki są nam potrzebne nie tylko na opłaty związane z rejestracją ale także na ewentualne wynajęcie lokalu, przystosowanie własnego mieszkania, zakup niezbędnego wyposażenia lub towaru. Poszukując odpowiedzi na pytanie ile powinno tych środków być, warto wziąć jeszcze pod uwagę jedną kwestię aby nie wpaść w pułapkę braku środków już na starcie. Mianowicie warto zagwarantować środki, z których będziemy mogli finansować bieżące funkcjonowanie nowej firmy, w jej pierwszym okresie życia tj. w okresie 3-6 miesięcy. Ten czas zależy od wielu czynników, ale już na starcie warto pamiętać o tym, że zanim w firmie pojawi się przychód , którego pokryjemy wszystkie nasze koszty i jeszcze pozostanie nadwyżka w postaci dochodu, może minąć kilkanaście tygodni.

Środki na uruchomienie działalności - ze względu na źródło pochodzenia - mogą być naszymi własnymi lub obcymi.

Najczęściej własne środki, które przeznaczamy na wydatki związane z uruchomieniem działalności, pochodzą z:

  • Oszczędności,
  • Dochodów z pracy własnej (zwłaszcza gdy uruchamiamy działalność, równocześnie pracując na etacie),
  • Dochodów członków rodziny, przyjaciół, znajomych,
  • Specjalnych gratyfikacji i odpraw,
  • Sprzedaży składników majątkowych (np. nieruchomości, samochodu),
  • Zysku, który udało nam się wypracować z innej działalności.


Środki te, z jednej strony bezpieczne bo nie występuje ryzyko związane z koniecznością ich zwrotu, mają tę wadę, że z często jest ich po prostu za mało. W takiej sytuacji warto rozważyć możliwość pozyskania wspólnika, który dysponuje odpowiednim kapitałem i – w konsekwencji - uruchomienia działalności w formie np. spółki cywilnej.
 
W sytuacji jednak gdy takiego wspólnika nie mamy, a nadal szukamy możliwości sfinansowania startu naszego przedsięwzięcia, zastanawiamy się nad możliwością pozyskania środków z tzw. źródeł zewnętrznych.

Do takich źródeł należą:

  • Kredyty bankowe,
  • Leasing,
  • Pożyczki prywatne (rejestrowane i nierejestrowane),
  • Pożyczki z funduszy pożyczkowych,
  • Prywatne wkłady kapitałowe – od tzw. aniołów biznesu,
  • Kapitał wysokiego ryzyka (venture capital),
  • Dotacje i granty inwestycyjne pochodzące ze źródeł publicznych, w tym środki z funduszy unijnych oraz z urzędów pracy.

Poza ostatnim z wymienionych źródeł, pozostałe charakteryzują się tym, że środki z nich pozyskane mają charakter zwrotny. Co więcej, nie tylko trzeba je oddać, ale także - za możliwość skorzystania z takich środków - zapłacić w postaci odsetek.

Pozyskanie zewnętrznych środków wiąże się z obowiązkiem sporządzenia odpowiedniej dokumentacji, od najprostszej - zawierającej wypełniony wniosek kredytowy - po rozbudowaną, uwzględniającą m.in. takie dokumenty jak biznes plan czy rozbudowane analizy finansowe planowanych przedsięwzięć.


Fundusze venture lub aniołowie biznesu będą zainteresowani udziałem w zyskach. Przy czym warto nadmienić, że z pewnością jednoosobowa działalność gospodarcza nie będzie atrakcyjnym obszarem inwestowania dla przedstawicieli tej części sektora finansowego.
Rola instytucji bankowych na etapie finansowania startu jest minimalna z uwagi na to, że banki bronią się przed ponoszeniem ryzyka finansowania działalności, o której niewiele albo w ogóle nic nie można powiedzieć. Brak tzw. historii kredytowej (czyli udokumentowanej wcześniejszej współpracy z bankiem) jest najczęstszą przyczyną odmowy finansowania startującej firmy. Patrząc na to od strony banku wygląda to tak – najpierw pokaż i pochwal się, że potrafisz zarabiać (przez minimum pół roku), a potem zastanowimy się czy udostępnimy Ci środki w ramach kredytu. Nieco łatwiej, aczkolwiek także odpłatnie, można pozyskać środki od instytucji pożyczkowej. Warto przy tym dodać, że zazwyczaj w grę wchodzą kwoty rzędu kilku lub kilkunastu tysięcy


Firmy leasingowe nieco chętniej niż banki angażują się w finansowanie startujących firm. Leasing nie niesie ze sobą tak wysokich i poważnych zobowiązań jak kredyt. Stał się on popularny zwłaszcza w odniesie do środków transportu, sprzętu IT. Jest lepszą formą, ponieważ można stać się użytkownikiem sprzętu nabyć sprzęt, za który płaci się tak, jak zobowiązało się w umowie, a na końcu okresu umowy istnieje opcja nabycia go po cenie niższej. Kluczową sprawą, która reguluje warunki korzystania z leasingu jest umowa. W zależności od jej treści, po jej zakończeniu leasingodawca może mieć różne prawo do przedmiotu określonego umową. Może zastrzec on sobie wyłączność do danego przedmiotu, bądź sprzedać osobie, która do tej pory go użytkowała. Niewątpliwie umowa leasingowa jest bardzo korzystna dla obu stron i to dzięki niej, wiele firm tak szybko pomnożyło swój majątek i zdobyło uznanie na rynku.


Dobór leasingu powinien zależeć od indywidualnych predyspozycji przedsiębiorstwa oraz branży w jakiej funkcjonuje. Dużą przewagę nad innymi źródłami finansowania daje aspekt czasu – leasing pozwala na szybkie zainwestowanie w nowe środki, tym samym możliwy jest szybszy czas zwrotu zainwestowanego kapitału. Dzięki tej niekonwencjonalnej metodzie finansowania może prędzej wdrożyć nowe technologie poprzez włączenie środka trwałego do procesu produkcyjnego. Skróceniu ulega więc cykl inwestycyjny.


Jest jeszcze inna korzyść korzystania z leasingu, dająca wymierne rezultaty w postaci podatku, który zapłacimy od osiąganego dochodu. Dobra wydzierżawione w formie leasingu nie stanowią własności leasingobiorcy. Z tego względu ich wartość nie jest wliczona w podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym. O skali korzyści podatkowych decydują również elementy, takie jak rodzaj i wiek środka trwałego, a także indywidualna sytuacja podatkowa przedsiębiorcy.


Fundusze pożyczkowe udzielają pożyczek na rozwój firmy ale także osobom rozpoczynającym działalność gospodarczą. W zależności od funduszu, kwoty udzielanej pożyczki mogą różnić się. Są fundusze, które proponują początkującym biznesmenom nawet do 40 tys. zł., są też i takie w których maksymalna kwota pożyczki nie może przekroczyć w momencie startu 5 lub maksymalnie 10 tys. złotych.


Fundusze pożyczkowe wprowadzają szereg kryteriów dostępu do środków. Często są to:
- bezrobotni, planujący rozpocząć działalność gospodarczą na własny rachunek do 25 roku życia;
- osoby zarejestrowane jako bezrobotne legitymujące się dyplomem szkoły wyższej, świadectwem lub innym dokumentem poświadczającym ukończenie nauki, która nie ukończyła 27 roku życia i od zakończenia szkoły nie upłynęło więcej niż 12 miesięcy.


Pożyczka przeznaczona może być na finansowanie wszystkich kosztów realizacji przedstawionego przez bezrobotnego planu rozpoczęcia działalności gospodarczej. Pożyczka podobnie jak kredyt bankowy jest zabezpieczana. Najczęstszym sposobem zabezpieczenia pożyczki jest poręczenie. Ze względu na to, że wiele osób nie może liczyć na pomoc poręczycieli, utworzone zostały fundusze poręczeniowe, z którymi fundusze pożyczkowe często współpracują.

Popularnym źródłem środków na start jest uzyskanie dotacji z urzędu pracy lub z funduszy unijnych. Środki te, aczkolwiek ograniczone co do kwoty, stały się w ostatnich latach bardzo popularne z uwagi na to, iż miały charakter bezzwrotny. Ich pozyskanie obwarowane jest spełnieniem wielu wymogów formalnych i przygotowaniem odpowiedniej dokumentacji.
W przyszłości przewiduje się także dotacje unijne będą wiązały się z koniecznością zwrotu, ale na warunkach z pewnością łagodniejszych niż środki uzyskane z banku.

Dotacje z Powiatowego Urzędu Pracy
Kwota dotacji może wynosić do 6-cio krotności średniego wynagrodzenia (kwota dotacji ustawowo może wynosić sześciokrotność średniego wynagrodzenia, jednak Powiatowe Urzędy Pracy mogą ją swobodnie we własnym zakresie obniżać). Oznacza to, że w 2012 roku osoby, które uzyskają taką dotację mogą liczyć na kwoty od około 15.000 zł do 22.000 zł.
O dotacje na otwarcie firmy z PUP mogą ubiegać się osoby bezrobotne zarejestrowane w Urzędzie Pracy. Na ogół wniosek o dotację z Urzędu Pracy można złożyć po miesiącu od rejestracji danej osoby w urzędzie. W niektórych placówkach wnioski składać można niezwłocznie po zarejestrowaniu się, w niektórych PUP jednak okres który musi minąć od rejestracji do złożenia wniosku o dofinansowanie to nawet 3 miesiące.

Samo bycie osobą bezrobotną nie jest jedynym kryterium, które brane jest pod uwagę przy podejmowaniu decyzji o przyznaniu dotacji. Dotacji nie otrzymają m. in osoby, które:

  • prowadziły działalność gospodarczą w okresie 12 miesięcy przed złożeniem wniosku,
  • w okresie 12 miesięcy poprzedzających dzień złożenia wniosku o dotację odmówiły bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji zatrudnienia, stażu, lub przygotowania zawodowego,
  • w ciągu pięciu lat poprzedzających dzień złożenia wniosku otrzymały dofinansowanie lub pożyczkę z Funduszu Pracy lub z innych funduszy publicznych w ramach środków na podjęcie działalności gospodarczej lub rolniczej (aby uzyskać dofinansowanie bezrobotny składa oświadczenie o nieskorzystaniu z bezzwrotnych środków Funduszu Pracy lub innych środków publicznych na podjęcie działalności gospodarczej),
  • w okresie dwóch lat przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie były skazane za przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu.


Środki uzyskane z dotacji muszą być wykorzystane na tzw. jednorazowe wydatki np. zakupy urządzeń niezbędnych do prowadzenia działalności, remont pomieszczenia , nie mogą natomiast być przeznaczone na pokrycie kosztów bieżących typu składki ZUS, telefon itp.

Ograniczenia co do zakresu i charakteru wydatków, ponoszonych w związku z przyznaną dotacją określa każdy Urząd Pracy. Z tego względu w każdym Urzędzie Pracy mogą się pojawić dodatkowe ograniczenia. Warto w związku z tym zapoznać się z regulaminem, który każdy PUP ma i ustalić jakie są możliwości uzyskania przyznanych środków.

Kluczową sprawą jest to, iż start firmy finansowany ze środków pozyskanych z Urzędu Pracy oznacza, iż musi się ona utrzymać na rynku nieprzerwanie przez 12 miesięcy.

Aktualnie nieco trudniej uzyskać dotację niż w latach wcześniejszych, głównie z uwagi na zmniejszenie środków w ramach Funduszu Pracy, z którego dotacje są wypłacane.
Trudność w uzyskaniu dotacji wzrasta, ale tym samym wzrasta znaczenie profesjonalnie przygotowanych dokumentów przez osoby chcące uzyskać dofinansowanie.
Statystyki określają szanse na uzyskanie dotacji na poziomie 15%. Przy czym łatwiej uzyskać dotację w mniejszym mieście niż w dużym. Coraz częściej też przywiązuje się dużą wagę – w momencie podejmowania przez PUP decyzji o przyznaniu dotacji – do takich kryteriów jak . doświadczenie zawodowe wnioskodawcy, wysokość wkładu własnego, chęć zatrudnienia pracowników w przyszłej firmie itp.
Wniosek podlega merytorycznej ocenie i średnio w ciągu 1,5 miesiąca PUP od tego momentu po pozytywnym rozpatrzeniu pieniądze znajdą się na koncie wnioskodawcy.

Dotacje ze środków unijnych

Dotację ze środków unijnych można pozyskać będąc uczestnikiem projektu realizowanego przez Instytucję, która uzyskała dofinansowanie w ramach ogłoszonego wcześniej przez Wojewódzki Urząd Pracy konkursu.
Podobnie jak w wypadku dotacji uzyskiwanej od PUP, osoba ubiegająca się o wsparcie (w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki , Priorytet VI, Poddziałanie 6.2) nie może mieć zarejestrowanej działalności gospodarczej w ostatnim roku i po otrzymaniu dotacji musi prowadzić działalność przez co najmniej 12 miesięcy.


Występują jednak różnice pomiędzy tymi dwoma formami wsparcia. Z pewnością na korzyść przemawiają w przypadku dotacji ze środków unijnych następujące okoliczności:

  • można ubiegać się o tzw. dodatkowe wsparcie pomostowe w formie wsparcia finansowego przez okres 6 lub 12 miesięcy oraz doradztwa,
  • nie zawsze trzeba być zarejestrowanym jako osoba bezrobotna (jest to uzależnione od założeń projektu, w ramach którego przydzielane jest dofinansowanie),
  • nie ma odgórnego obowiązku wniesienia wkładu własnego (ale w niektórych województwach ten wymóg został wprowadzony),
  • można się odwoływać od decyzji komisji o nieprzyznaniu dofinansowania.

Ważnym wymogiem uzyskania dofinansowania jest zameldowanie (lub zamieszkiwanie z zamiarem stałego pobytu), a także otwarcie działalności (głównej siedziby) na terenie danego województwa. Każde województwo ma pewną dowolność w ustalaniu kryteriów dostępu.


To co może wydać się pewnym pozornym utrudnieniem wiąże się z wymogiem uczestnictwa w fazie szkoleniowo-doradczej (ilość godzin jest uzależniona od założeń danego projektu). Jest ona poświęcona kluczowym zagadnieniom związanym z prowadzeniem firmy, wypełnianiem wniosku o dotację, a także z opracowaniem biznesplanu.


Osoby, które zostaną zakwalifikowane do dofinansowania otrzymują wsparcie w 3 formach:

  • doradztwa i szkoleń ukierunkowanych na założenie i prowadzenia działalności gospodarczej;
  • jednorazowego przyznania środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości do wysokości 40 tysięcy zł dla działalności gospodarczej
  • wsparcia pomostowego w wariancie podstawowym do 6 miesięcy oraz wariancie przedłużonym do 12 miesięcy, które obejmuje:
  • wsparcie finansowe wypłacane miesięcznie w kwocie nie większej niż równowartość minimalnego wynagrodzenia obowiązującego na dzień wypłacenia dotacji,
  • doradztwo i pomoc w efektywnym wykorzystaniu dotacji.

Przeczytaj treść ponownie